Bezpieczeństwo na Morzu Czarnym – seminarium eksperckie w Instytucie Wschodnim [relacja]

26 listopad 2018

23 listopada 2018 r. w IW UAM odbyło się międzynarodowe seminarium eksperckie zatytułowane „Region Morza Czarnego – wyzwanie dla europejskiego systemu bezpieczeństwa”. Gośćmi i prelegentami byli: dr IuliaJoja (Uniwersytet Ekonomiczny w Bukareszcie, Uniwersytet Poczdamski) oraz AndrijKlimenko i Tatiana Huczakowa (Majdan Zakordonnych Spraw i BlackSea News).

  • Iulia Joja syntetycznie przedstawiała politykę NATO, Unii Europejskiej oraz Rumunii wobec kwestii bezpieczeństwa w regionie czarnomorskim. Wykazała, że NATO i UE nie są w stanie zareagować w krótkim czasie na rosyjskie działania na tym obszarze. Brak wyraźnej i efektywnej strategii obronnej dla tego obszaru uznała za porażkę zachodnich struktur. Rumuńska analityczka podkreśliła również znaczenie fiaska rozmów o utworzeniu międzynarodowej floty czarnomorskiej z udziałem Rumunii, Bułgarii i Turcji (z przedsięwzięcia wycofała się Bułgaria). IuliaJoja zwróciła również uwagę na intensywną działalność Rosji w sferze dezinformacji, co ma swe odbicie również w tradycyjnie prozachodnim społeczeństwie rumuńskim.

 

  • Andrij Klimenko szczegółowo przeanalizował działania Rosji w Cieśninie Kerczeńskiej i na Morzu Azowskim, zapowiadając zaognienie konfliktu w najbliższym czasie. Zwrócił również uwagę, że kolejnym punktem zapalnym mogą być znajdujące się na zachód od Półwyspu Krymskiego platformy wiertnicze, przejęte przez Rosję po aneksji Krymu. Zdaniem ukraińskiego analityka pod pretekstem obrony tych platform przed ukraińską dywersją ,Rosja może zamknąć przestrzeń morską na tym obszarze, co doprowadzi do odcięcia portu w Odessie. Według ukraińskiego analityka region czarnomorski ma ogromne, strategiczne znaczenie dla Rosji, zarówno w kontekście Europy Wschodniej, jak i Bliskiego Wschodu. Klimenko podkreślał wzrost rosyjskiej potęgi militarnej w sferze broni konwencjonalnej, wskazując na przewagę nad Zachodem w wielu istotnych punktach (zasięg rakiet 3M-54 Kalibr).

 

  • Tatiana Huczakowa podkreśliła, że Krym ma dla Rosji znaczenie wyłącznie propagandowe i wojskowe, a nie społeczne, opisując przy tym militaryzację lokalnego przemysłu. Ukraińska analityczka wskazała na konkretne krymskie fabryki, zaangażowane w produkcję zbrojeniową, zaznaczając, że każdej z nich odpowiada przedsiębiorstwo-kurator, znajdujące się na terenie Federacji Rosyjskiej. Zaznaczyła przy tym konieczność objęcia sankcjami nie tylko przedsiębiorstw krymskich, ale również ich rosyjskich kuratorów, uwypuklając przy tym sensowność i znaczenie utrzymywania sankcji gospodarczych wobec Rosji.
  • Goście seminarium byli zgodni, że na wschodniej flance NATO istnieje bardzo duża dysproporcja w możliwościach obronnych na północy i na południu (z wyraźną przewagą części północnej).

W seminarium udział wzięli pracownicy, doktoranci i studenci Instytutu Wschodniego UAM, a także goście z Wydziału Nauk Politycznych i Dziennikarstwa UAM, Ośrodka Studiów Wschodnich w Warszawie oraz redakcji Europe’s World. Dyskusję poprowadził dr Piotr Oleksy.

Czarnomor 1

Czarnomor 2

Czarnomor 4

Czarnomor 3